Są ludzie, z którymi dobrze się podróżuje. Są tacy, z którymi dobrze się milczy. I są jeszcze ci najrzadsi – z którymi najlepiej komentuje się świat. To osobliwa umiejętność. Nie wymaga podobnych poglądów, zgodnych charakterów ani wspólnego życiorysu. Wystarczy podobna czułość na absurd. Albo na piękno. Najlepiej na jedno i drugie. Nie chodzi przecież o […]
NOC KUPAŁY. NAJDŁUŻSZY DZIEŃ, NAJKRÓTSZA NOC.
Jest taki dzień w roku, na który czekamy często nawet nieświadomie. Dzień, w którym słońce wspina się najwyżej nad horyzont, a noc staje się jedynie krótką przerwą pomiędzy dwoma porankami. Przesilenie letnie – pierwszy dzień astronomicznego lata – od pokoleń budziło w ludziach zachwyt, nadzieję i poczucie obfitości. W polskiej tradycji ten czas znany jest […]
KOT
Są miejsca, w których łatwo uwierzyć w magię.Islandia jest jednym z nich. Patrzę codziennie na krajobraz, który wydaje się nietknięty ludzką ręką. Ocean. Góry. Parująca ziemia. Skała. Mech. Wszystko surowe, pierwotne, jakby dopiero co zostało stworzone.Tak może wyglądać świat. Tak wygląda ziemia na krańcu świata – ziemia, która nie została oswojona. W samym centrum Reykjavíku […]
Hãpaya – doświadczenie na granicy intensywności
W tradycji Huni Kuin Hãpaya pozostaje doświadczeniem trudnym do uproszczenia – intensywnym, wymagającym i celowo niewygodnym. Nie pełni funkcji relaksacyjnej ani nie jest nastawiona na przyjemność, lecz na konfrontację: z ciałem, bólem i tym, co wewnętrznie zatrzymane. Ceremonia rozpoczyna się od przywołania ducha ptaka Txaná – istoty zdolnej naśladować wszystkie dźwięki dżungli. Nie jest to […]
STAŁOŚĆ
Przez lata życie było ruchem. Człowiek zaskakująco łatwo oswaja się z tymczasowością. Z myślą, że wszystko jest tylko na chwilę. Współczesny rytm życia wyraźnie temu sprzyja. Łatwiej wyjechać niż zostać. Łatwiej zmienić miejsce niż się w nim urządzić. Łatwiej zacząć od nowa niż coś kontynuować. Stałość coraz rzadziej kojarzy się z wolnością. Częściej z ograniczeniem. […]
GALERIA POTWORÓW
Człowiek od dawna marzy o wolności, lecz z niewiadomych powodów najchętniej oddaje ją przy pierwszej okazji. Wystarczy stanowczy ton, kilka pewnych zdań i mina kogoś, kto rzekomo wie lepiej. Własny osąd szybko schodzi wtedy na dalszy plan. Wielu żyje tak, jakby rozum był dodatkiem opcjonalnym, a instrukcja obsługi spoczywała w rękach otoczenia. Sąsiadka rozstrzyga, co […]
RELACJA DŹWIĘKU I PRZESTRZENI
Dźwięk nie ma kształtu, a jednak potrafimy go rozpoznać. Nie można go zobaczyć, ale można go odczuć – jako drganie, impuls, nacisk. Dociera do nas fizycznie, zanim nadamy mu znaczenie. Dopiero później nazywamy go muzyką. Nigdy nie istnieje w próżni. Zawsze jest związany z przestrzenią – rozchodzi się, odbija, zanika. Wnika w miejsce i natychmiast […]
Iluzja nieomylności. Między wiedzą a wiarą
„Nie będziesz miał cudzych bogów przede mną” – to zdanie, zapisane tysiące lat temu, okazuje się zaskakująco trafnym opisem współczesnej relacji człowieka z technologią. Potrzeba ostatecznego punktu odniesienia nie znika, lecz zmienia swoje formy, prowadząc do nieustannego tworzenia „bogów”, którym przypisywana jest władza rozstrzygania o prawdzie. Raz przybiera ona postać metafizyki, innym razem rozumu, dziś […]
Ostatnie rozdanie. O świadomości, która przychodzi z doświadczenia
Są takie momenty w życiu, kiedy człowiek przestaje żyć wyłącznie tym, co przed nim, a zaczyna wracać do tego, co już było. Nie dzieje się to nagle. Nie ma w tym żadnego przełomu, który można by jasno wskazać. Raczej coś się przesuwa – sposób patrzenia, tempo myślenia, może nawet potrzeba rozumienia. W Ostatnim rozdaniu Wiesława […]
O odwadze opowiedzenia własnej historii
Opowiedzenie własnej historii należy do najbardziej wymagających doświadczeń człowieka. Wymaga zatrzymania, spojrzenia wstecz i zmierzenia się z tym, co często przez lata pozostawało niewypowiedziane. To proces, który nie polega jedynie na przypomnieniu faktów, lecz na nadaniu im znaczenia. Dopiero wtedy przeszłość przestaje być zbiorem przypadkowych wydarzeń, a zaczyna układać się w spójną opowieść. W tym […]